Wystawy galeryjne

Wojciech Fangor. A Portrait of the Artist

Udost─Öpnij

Wystawa ÔÇ×Wojciech Fangor. A Portrait of the ArtistÔÇŁ zaprezentuje wyb├│r prac artysty z okresu czterdziestu lat jego bogatej i r├│┼╝norodnej tw├│rczo┼Ťci. Po raz pierwszy berli┼äska publiczno┼Ť─ç b─Ödzie mog┼éa prze┼Ťledzi─ç rozw├│j artysty od jego wczesnych obraz├│w powsta┼éych w latach 40. poprzez r├│┼╝ne fazy jego artystycznych poszukiwa┼ä a┼╝ do lat 80. XX wieku.

┼╗ycie osobiste i kariera artystyczna Wojciecha Fangora s─ů nierozerwalnie zwi─ůzane z wielkimi zmianami historycznymi XX wieku. Urodzony w Polsce w zamo┼╝nej rodzinie przemys┼éowej, Fangor mia┼é okazj─Ö rozwija─ç sw├│j niezwyk┼éy talent od najm┼éodszych lat. Druga wojna ┼Ťwiatowa stanowi┼éa jednak pierwszy punkt zwrotny w jego ┼╝yciu; nie tylko przerwa┼éa edukacj─Ö artystyczn─ů, ale tak┼╝e zaowocowa┼éa nowym systemem politycznym, kt├│ry z kolei popchn─ů┼é m┼éodego artyst─Ö do jedynego mo┼╝liwego stylu artystycznego, socrealizmu.

Pomimo sukces├│w jako s┼éynny malarz socrealistyczny (stworzy┼é s┼éynny obraz propagandowy ÔÇ×Matka KoreankaÔÇŁ z 1952 roku) Fangor zwr├│ci┼é si─Ö w kierunku eksperyment├│w przestrzennych, cz─Östo wsp├│┼épracuj─ůc ze swoimi przyjaci├│┼émi architektami. Eksploruj─ůc przestrzenne mo┼╝liwo┼Ťci sztuki, a malarstwa w szczeg├│lno┼Ťci, w 1958 roku Fangor skonstruowa┼é ÔÇ×Studium przestrzeniÔÇŁ, pierwsze ÔÇ×environmentÔÇŁ, jakie kiedykolwiek powsta┼éo. Po tej wystawie dyrektor Stedelijk Museum w Amsterdamie, Willem Sandberg, zaprosi┼é go do wykonania podobnej pracy w Amsterdamie, a ameryka┼äska w┼éa┼Ťcicielka galerii Beatrice Perry zaproponowa┼éa mu wystaw─Ö w USA.

Stopniowo Fangor odnalaz┼é sw├│j w┼éasny j─Özyk artystyczny, kt├│rego celem by┼éo tworzenie abstrakcyjnych obraz├│w wywieraj─ůcych fizyczny wp┼éyw na przestrze┼ä. Jak m├│wi┼é: ÔÇ×Odkry┼éem, ┼╝e moje obrazy z rozproszonymi kraw─Ödziami koloru i kszta┼étu tworz─ů iluzj─Ö przestrzenn─ů, kt├│ra nie jest skierowana do wn─Ötrza powierzchni (jak perspektywa), ale rozci─ůga si─Ö w przeciwnym kierunku na zewn─ůtrz powierzchni w rzeczywist─ů przestrze┼ä mi─Ödzy malarzem a widzem, tworz─ůc nowy rodzaj iluzji przestrzennej. Odkrycie to mog┼éo mie─ç swoje ┼║r├│d┼éo w moim zainteresowaniu astronomi─ů i fascynacji przyrz─ůdami optycznymi, z efektami przesuni─Öcia obrazu w g┼é─ůb lub poza ostro┼Ť─ç. Znalezienie racjonalnej teorii tego zjawiska zaj─Ö┼éo jednak troch─Ö czasu. Wszystkie wa┼╝ne odkrycia wywodz─ů si─Ö z nie┼Ťwiadomej intuicjiÔÇŁ. P├│┼║niej odkryje, ┼╝e pomimo izolacji jego prace ┼é─ůczy┼éy si─Ö z najciekawszymi zachodnimi artystami, takimi jak Joseph Albers czy Mark Rothko; ten pierwszy by┼é wielkim wielbicielem abstrakcji Fangora.

W latach 1951-61 Fangor by┼é r├│wnie┼╝ aktywny jako projektant plakat├│w, wsp├│┼étworz─ůc Polsk─ů Szko┼é─Ö Plakatu. U┼╝ywaj─ůc kola┼╝y, tekst├│w, rysunk├│w i fotografii Fangorowi uda┼éo si─Ö stworzy─ç w┼éasny j─Özyk graficzny symboli i metafor, kt├│ry jest aktualny do dzi┼Ť. Fangor szybko zda┼é sobie spraw─Ö, ┼╝e system komunistyczny by┼é utopi─ů, ale min─Ö┼éo kilka lat, zanim m├│g┼é opu┼Ťci─ç kraj. Rezydencje w r├│┼╝nych cz─Ö┼Ťciach ┼Ťwiata da┼éy mu mo┼╝liwo┼Ť─ç poszerzenia swoich artystycznych poszukiwa┼ä. Po kr├│tkich pobytach w Wiedniu, Pary┼╝u, Bath, Londynie i Berlinie, Fangor wraz z ┼╝on─ů, Magdalen─ů Shummer-Fangor, znalaz┼é si─Ö w ko┼äcu w Stanach Zjednoczonych. W Nowym Jorku bra┼é udzia┼é w wa┼╝nych wystawach, takich jak The Responsive Eye w MoMA w 1965 roku, a w 1970 roku mia┼é indywidualn─ů wystaw─Ö w Muzeum Guggenheima. Chocia┼╝ dojrza┼ée abstrakcyjne ko┼éa, fale i kwadraty Fangora tworzone przy u┼╝yciu jego wybitnych umiej─Ötno┼Ťci malarskich by┼éy dobrze oceniane, artysta rozpocz─ů┼é now─ů faz─Ö malarstwa w latach siedemdziesi─ůtych, w kt├│rej eksplorowa┼é figuracj─Ö. W tym czasie stworzy┼é na przyk┼éad tak zwane Obrazy telewizyjne, kt├│re odnosi┼éy si─Ö do wszechobecno┼Ťci ┼Ťrodk├│w masowego przekazu i ich po┼Ťrednicz─ůcej roli w postrzeganiu rzeczywisto┼Ťci.

By─ç mo┼╝e ze wzgl─Ödu na prac─Ö profesora na Fairleigh Dickinson University w New Jersey, dobr─ů sprzeda┼╝ swoich prac, szcz─Ö┼Ťliwe ┼╝ycie prywatne i niech─Ö─ç do grup, Fangor nigdy nie sta┼é si─Ö cz┼éonkiem nowojorskiej sceny artystycznej i nigdy nie podj─ů┼é wysi┼ék├│w, aby by─ç widocznym w dyskursie artystycznym. Po przej┼Ťciu na emerytur─Ö i pobycie w Santa Fe powr├│ci┼é do Polski w 1999 roku i tworzy┼é a┼╝ do ┼Ťmierci.